Revolucionarni studentski pokret na Beogradskom univerzitetu 1929-1941.

Tekst Milana Radanovića nastao na osnovu njegovog izlaganju na razgovoru “Zašto je važno misliti o studentskim protestima 30ih godina XX veka” koji smo organizovali 21. januara.  (PDF teksta)

Protestni miting Ujedinjene studentske omladine 1939.

Međuratni revolucionarni studentski pokret na Beogradskom univerzitetu u međunarodnom kontekstu

Poznati britanski istoričar i jedan od najznačajnijih istoričara druge polovine 20. veka, Erik Hobsbaum, u memoarskoj knjizi Interesantna vremena: jedan život u 20. veku, pominje vlastito učešće na Prvom svetskom omladinskom kongresu za mir, održanom u Ženevi 1936, prisećajući se izlaganja jugoslovenskih studenata, osobito istupanja kasnije poznatog revolucionara Ive Lole Ribara. Hobsbaum ističe kako su studenti Beogradskog univerziteta u ovoj deceniji važili za najrevolucionarnije studente u Evropi, pored studenata Madridskog univerziteta.

Read more of this post

Advertisements

NAJAVA: Zašto je važno misliti o studentskim protestima 30ih godina XX veka

Subota, 21. januar, 15h
Kontekst u mesnoj zajednici
Sala mesne zajednice „Studentski grad“, Narodnih heroja 30, II sprat, Novi Beograd (mapa)

U razgovoru učestvuju: Milan Radanović (apsolvent istorije), Nebojša Vukelić (student, učesnik Plenuma Filozofskog fakulteta u Beogradu), Jelena Martinović (studentkinja, učesnica Plenuma Filozofskog fakulteta u Beogradu), Dušan Komarčević (novinar, E-novine)

Moderacija: Vida Knežević, Marko Miletić (Kontekst kolektiv)

Studentski protesti i blokade zasnovane na principima plenuma, kao direktno demokratskog studentskog tela – poput onih održanih na Filozofskom i Filološkom fakultetu u Beogradu tokom 2011. godine – sve su češća pojava na univerzitetima Beograda, Zagreba, Ljubljane, Rijeke, Novog Sada i ostalih gradova naših prostora. Ključni ciljevi svih ovih protesta odnose se na mogućnost ostvarivanja javno finansiranog obrazovanja dostupnog svima, zatim odbrane autonomije univerziteta i studentskog samoorganizovanja.

Iako ta činjenica gotovo i da nije poznata u javnosti, studentske borbe bazirane na principima direktne demokratije bile su vrlo prisutan oblik organizovanja i u naprednim, to jest, revolucionarnim studentskim pokretima na Beogradskom univerzitetu između dva svetska rata, a naročito tokom 30ih godina. Tadašnji kapitalistički poredak, ekonomska kriza i opšta fašizacija društva, samo su neke od mogućih sličnosti koje možemo da uočimo u društvenoj, političkoj i ekonomskoj situaciji sa kojom se suočavaju današnji studenti. Koliko su tadašnje studenske borbe bile važne u istoriji studentskog organizovanja govore i istorijski podaci o broju studenata uključenih u njih; otprilike polovina od ukupnog broja studenata na BU bila je uključena u napredne studentske pokrete.

Na razgovoru će biti reči o kompleksnom društvenom, političkom i kulturnom kontekstu 30ih godina u Kraljevini Jugoslaviji sa akcentom na tadašnje studentske pokrete, zatim o konkretnom događaju i okolnostima vezanim za 4. april 1936. godine, kao i o aspektima medijskog izveštavanja i mogućim paralelama u retorici koja se može uočiti u napadima, osuđivanju i diskreditovanju studentskih borbi.

Diskusiju će pratiti izložba prikupljene arhivske građe i medijskih napisa iz dnevnog lista “Politika” iz perioda 30ih godina XX veka, zatim izvoda iz “Student-a” – nedeljnog lista beogradskih studenata, sa kraja 70ih godina, kao i aktuelna dokumentacija koja se tiče poslednjeg protesta studenata Filozofskog fakulteta na Beogradskom univerzitetu.

Podrška:
Ministarstvo kulture, informisanja i informacionog društva
Fond za otvoreno društvo, Srbija
Opština Novi Beograd
Novobeogradska kulturna mreža

NAJAVA: Od kreativnog rada do kreativnog grada

English bellow
– – – – – – – – – – – –

Subota i nedelja, 5. i 6. Novembar, 14h (do 17:30)
Kontekst u mesnoj zajednici

Sala mesne zajednice „Studentski grad“, Narodnih heroja 30, II sprat, Novi Beograd (mapa)
bojana_fotka.jpg

Organizacija: Kontekst kolektiv
Program se realizuje u okviru 52. Oktobarskog salona “Vreme je da se upoznamo”

U prekarnoj situaciji, u kojoj se svi nalazimo, prinuđeni smo da prihvatamo rad u uslovima koji nisu pravno definisani i garantovani. Polazeći od sopstvene pozicije postavljamo pitanja o radnim i životnim uslovima (pitanja o ceni našeg rada, zatim postojanja radnog prostora, radnog vremena, socijalnog i zdravstvenog osiguranja, itd). Koliko je nedefinisanih uslova i „ugovora“ prisutno – onih koji se baziraju na odnosima zavisnosti, fleksibilnosti, neodređenosti, uslovljenosti, ucene i eksploatacije?

Istovremeno je primetan izostanak javne debate o navedenim pitanjima, kao i marginalizacija kritičke umetničke produkcije, ukidanje nepoželjnih kulturnih institucija, prisutnost cenzure i autocenzure kulturne produkcije na različitim nivoima, suspenzija autonomnih inicijativa i prostora, zatim netransparentna redistribucija budžeta, koncentracija moći političkih partija na vlasti. Ovo su samo neki od problema sa kojima se danas suočavaju radnici i radnice u kulturi. Međutim, jedan od ključnih problema jeste pitanje novih formi eksploatacije rada u polju kulture, kao i u svim sferama društvene proizvodnje.

Takav savremeni kapitalistički sistem sve više kulturu vidi kao polje za ostvarivanje ekonomske dobiti. Agresivna promocija koncepata kreativne klase, kreativne industrije i kreativnih gradova kao dela neoliberalne deregulacije, preuzima i eksploatiše različita društvena dobra kao što su javni sektor, javni resursi, javno znanje. Prenoseći matrice iz zemalja razvijenog kapitalizma činioci kulturne politike u Srbiji poslednjih godina aktivno doprinose uspostavljanju odnosa dominacije i subordinacije, koji radnike i radnice dovodi u nemogući položaj.

Program Od kreativnog rada do kreativnog grada je zamišljen u formi dvodnevnog seminara. Kroz predavanja i diskusije razmatraćemo detektovane probleme uslova u kojima svi mi danas živimo, učimo i radimo.

PROGRAM (apstrakti predavanja)

* Subota 5. novembar

14h do 15.30h
Primož Krašovec,
Kreativni rad – anakronizam ili eufemizam?

Pauza 15.30h – 16h

16h do 17.30h
Bojana Piškur,
Zašto ne okupiramo muzeje?

* Nedelja 6. novembar

14h do 15.30h
Lidija Radojević,
Borba za javni prostor kao klasna borba

Pauza 15.30h – 16h

16h do 17.30h
Ana Vilenica,
Na ruševinama tranzicije

Podrška:
Ministarstvo kulture, medija i informacionog društva
Opština Novi Beograd
Novobeogradska kulturna mreža
Kulturni centar Beograda

:::::::::::::::::::::: : : : : : :

Saturday and Sunday, 5th and 6th November, 14h
Kontekst at local community
The “Students’ City” local community, 30 Narodnih heroja Street, 2nd floor, New Belgrade

From Creative Work to Creative City

Organisation: Kontekst Collective
In the frame of 52. October salon “It’s Time We Got To Know Each Other”

In the precarious situation that we are all in, we are forced to accept to work under conditions that are not legally defined or guaranteed. Based on our own situation, we pose questions about our working and living situations: about the price of our work, the possibilities of a working space, working hours, health and social insurance, etc. To what extent are vague conditions and “contracts” prevalent – those based on dependence, flexibility, uncertainty, conditionality, blackmail and exploitation?

What is also quite noticeable is a lack of public debate on the above issues. Additional areas of concern include the marginalisation of critical artistic production; the abolition of undesirable cultural institutions; the practices of censorship and autocensorship in cultural production at various levels; the suspension of autonomous initiatives and spaces; non-transparent redistribution of budgets; as well as the concentration of power within the ruling political party framework. These are only some of the problems facing those employed in the sphere of culture today. However, one of the key issues, it seems, are the new forms of exploitation of labour in the fields of culture as in all spheres of social production.

Such contemporary capitalist system increasingly views culture as a field for achieving economic gains . Aggressive promotion of the concepts of creative class, creative industry and creative cities as part of the neoliberal deregulation, over and exploit various social goods such as public sector, public resources, public knowledge. By transferring matrices from developed capitalist countries, Serbia’s implementation of cultural policy has actively contributed, over the last few years, to establishing a relationship of domination and subordination, which ultimately places cultural employees in an impossible position.

The programme From Creative Work to Creative City takes the form of a two-day seminar. Through lectures and discussions, we shall review the observed problems pertaining to the conditions in which we all live, learn and work today.

NAJAVA: O stanju radničke borbe u Srbiji – razgovor sa predstavnicima USS SLOGA

Govore: Aleksandar Todić i Zlatko Bekić
Moderatori: Vladimir Simović i Marko Miletić

Položaj radnica i radnika u Srbiji konstantno se urušava. U današnje vreme – vreme krize i mera štednje – kada su na udaru socijalnih rezova koje sprovode vlade širom sveta, pre svega radni ljudi, otvaranje pitanja organizovanosti radništva jeste nužnost. Istovremeno, koncepte i prakse solidarnosti i ravnopravnosti, kao i ideju javnog dobra, koji su u periodu dominacije neoliberalizma u potpunosti marginalizovani, danas je, čini se više nego ikada, neophodno vratiti u javni diskurs i artikulisati njihove potencijale.

Na razgovorima koje ćemo organizovati sa predstavnicima radničkog pokreta pokušaćemo da lociramo tačke otpora aktuelnom stanju, kako one institucionalne tako i one vaninstitucionalne. Ove tačke su danas u velikoj meri raspršene, pa će fokusi razgovora biti na potencijalima lokalnog i internacionalnog povezivanja radničkih borbi, kao i mogućnostima povezivanja radništva sa drugim društvenim grupama i pokretima.

Prvi otvoreni razgovor o ovim temama održaćemo sa predstavnicima Udruženja Sindikata
Srbije SLOGA

::::::::::: : : : :
„Udruženi sindikati Srbije “SLOGA” je sindikalni savez nezavisan od države i državnih institucija, poslodavaca i političkih stranaka. “SLOGA” je organizacija čiji je osnovni cilj da brani i odbrani interese članstva i svih zaposlenih. Organizacija je osnovana početkom 2008. godine od strane grupe sindikalnih aktivista nezadovoljnih radom postojećih sindikata. Želja nam je da radnicima Srbije vratimo poverenje u sindikalni pokret koji je u Srbiji u izumiranju. Želimo da nam se priključe svi koji imaju potrebu da se istinski bore za ostvarivanje svojih prava. Smatramo da sindikat ne treba da postoji da bi sindikalni funkcioneri živeli lepo na radničkoj grbači, već da zaposleni treba sami da odlučuju o svojoj sudbini.“

Preuzeto sa sajta: http://www.usssloga.org.rs/

Program se realizuje u okviru festivala beogradske nezavisne scene “Na sopstveni pogon” http://www.seecult.org/blogs/na-sopstveni-pogon

Podrška:
Ministarstvo kulture, medija i informacionog društva
Opština Novi Beograd
Novobeogradska kulturna mreža

NAJAVA: “Radnik u protestu”, izložba Vladimira Miladinovića

Utorak, 25. oktobar, 19h

Kontekst u mesnoj zajednici

Sala mesne zajednice „Studentski grad“, Narodnih heroja 30, II sprat, Novi Beograd (mapa)


IMG_2048c.jpg


“Radnik u protestu” je serija umetničkih radova koji se bave primerima neoliberalne cenzure gde se svaki vid protesta predstavlja tako da njegov suštinski zahtev, zapravo ostaje nevidljiv. Izvor zadovoljstva u savremenom neoliberalnom sistemu jeste mogućnost mase da konzumira. Prikazivanje protesta u formi spektakla pretvara ga u potrošački artefakt pročišćen svakog potencijalnog kritičkog mišljenja. Ono što ujedinjuje mase u savremenom neoliberalnom kapitalizmu jeste upravo moć konzumerizma – umesto da kritikujemo, trebalo bi da trošimo. Tako se protesti radnika prezentuju onako kako se očekuje da će biti “kupljeni” na najbolji način. Ovakvim medijskim reprezentacijama se, zapravo stvara polje političke i kulturalne sterilnosti gde dominira ideja da ništa novo ne može da se desi i da je svaka akcija beznadežna. Stvar je u tome da ovakva slika beznađa, zapravo, ide u koristi vladajućim elitama. Njena svrha je da nas u potpunosti pasivizira i da učini da nama dominiraju emocije.

Vladimir Miladinović

Vladimir Miladinović je vizuelni umetnik, član grupe “Četiri lica Omarske”, student Interdisciplinarnih doktorskih studija Univerziteta umetnosti u Beogradu, odsek za Teoriju umetnosti i medija. Završio je fakultet primenjenih umetnosti u Beogradu. Trenutno se bavi socijalno i politički angažovanim temama koje pokušava da vizualizuje kroz različite medije.
http://www.vladimirmiladinovic.blogspot.com/

Pored 25. oktobra (19h do 22h), izložba će biti otvorena za posetioce i tokom programa 29.10 (od 14h do 18h) i 1.11 (od 19h do 22h)

Program se održava u okviru festivala beogradske nezavisne kulture „Na sopstveni pogon“ http://www.seecult.org/blogs/na-sopstveni-pogon

Podrška:
Ministarstvo kulture, informisanja i informacionog društva
Opština Novi Beograd
Novobeogradska kulturna mreža

NAJAVA: Beograd-grad čuda. Nova kulturna politika i prostori borbe

Sreda, 28. septembar, 20h
Terasa Udruženja Svetlost, Hotel Zeleni Venac, Šabac

Predavanje i razgovor
Moderator Dejan Vasić

Članovi i članice Kontekst Kolektiva (Vida Knežević, Marko Miletić, Mirjana Dragosavljević) će govoriti o problemima kulturne politike u Beogradu ali i šire. Biće reči o komercijalizaciji i komodifikaciji kulture, o depolitizaciji kulturne produkcije, ali i istovremenom partijskom upravljanju infrastrukturom i fondovima namenjenim kulturi. Iznete teze biće ilustrovane primerima aktuelnih restruktuiranja kulturnih institucija kao i tekućim projektima koje sprovode gradske vlasti. Biće predstavljen i projekat Borba za autonomni prostor kao jedan od mogućih odgovora na sve veći pritisak na autonomni kulturni i umetničko-aktivistički rad.

Više informacija o projektu Kontekst- Borba za autonomni prostor možete pročitati na https://kontekstprostor.wordpress.com/; O Kontekst Kolektivu na http://www.kontekst.rs/

Razgovor se realizuje u okviru projekta Kultura Sećanja: Grad u 20 slika Umetnost i delovanje u Javnom prostoru

Oragnizatori
Udruženje umetnika Stepenice
Udruženje Svetlost

„Naša Zgrada“

Povodom predstojećeg programa “Jednom društvena svojina- uvek društvena svojina” prenosimo nekoliko radio emisija iz serije „Naša Zgrada“ koje je Nebojša Milikić realizovao na radiju B92. Ove emisije predstavljaju povod za razgovor o širim društvenim i političkim implikacijama prenošenja svojine, nastale zajedničkim radom, sa društvenog na privatno vlasništvo. Započeti proces obeležavanja društvene svojine, koji će biti tema predstojećeg programa, je ishod bavljenja njegovog inicijatora i realizatora pitanjima zajednice i zajedničkog u stambenim zgradama, prigradskim naseljima, državnim institucijama i radnim organizacijama, gde se ovo potisnuto svojinsko pitanje javlja kao najmanji zajednički sadržilac njihovih partikularnih problematika.

Epizoda GLAVNI GRAD

Epizoda IZVEŠTAJ SA DRUGOG SASTANKA

Epizoda ZAŠTO SI PISALA

Epizoda JA SAM SE OPUSTILA

Epizoda NZ NIŠ

NAJAVA: Jednom društvena svojina – uvek društvena svojina

realizacija: Nebojša Milikić

Utorak, 13. Septembar, 19h

Kontekst u mesnoj zajednici
Sala mesne zajednice „Studentski Grad“,
Narodnih heroja 30, II sprtat, Novi Beograd (mapa na kraju posta)    
 

Proces ispisivanja šablonskih grafita „JEDNOM – UVEK! DRUŠTVENA SVOJINA“ podrazumeva obeležavanje nekadašnje društvene svojine u cilju omogućavanja svim budućim istraživačima i nadležnim službama da lakše lociraju materijalna dobra koja su privatizacijom oteta od društva. Proces obeležavanja će najverovatnije trajati više decenija jer je materijal vrlo obiman.

Promišljanje koncepta društvenog ili zajedničkog  ima svoje konkretne posledice u zemljama nekadašnjeg socijalizma – u najboljem slučaju – nevericu, u uobičajenom – cenzuru, u krajnje negativnom – pritiske i pretnje usmerene na razdvajanje pitanja zajedništva, saradnje, solidarnosti od pitanja svojine i svojinskih odnosa.

Započeti proces obeležavanja društvene svojine je ishod bavljenja njegovog realizatora pitanjima zajednice i zajedničkog u stambenim zgradama, prigradskim naseljima, državnim institucijama i radnim organizacijama, gde se ovo potisnuto svojinsko pitanje javlja kao najmanji zajednički sadržilac njihovih partikularnih problematika.

Publici će biti predstavljena dokumentacija o do sada označenim prostorima i objektima, i analizirani neki primeri latentnog prisustva ovog pitanja u projektima kao što je serija radio emisija „Naša Zgrada“ ili „Flux ispod nas – Kaluđerica“. Dati primeri će poslužiti kao povod za razgovor o širim društvenim i političkim implikacijama prenošenja svojine nastale zajedničkim radom iz društvenog u privatno vlasništvo.

Nebojša Milikić (Beograd, 1964) se od sredine devedesetih bavi umetničkom produkcijom, nezavisnim istraživačkim radom, pisanjem o umetnosti i društvenim aktivizmom. Od 2001. godine radi kao urednik ili koordinator programa u Kulturnom Centru Rex. Inicijator i/ili koordinator projekata KEF, Flux, Kvasac, kao i serije Govornih programa i Programa za demokratizaciju i decentralizaciju kulture Kulturnog centra Rex. Član je Radne grupe Ministarstva kulture za održanje kulturne raznolikosti i interkulturni dijalog.

– – – – – – – – – – –
Ovim programom otvaramo Kontekst u mesnoj zajednici, stoga vas ujedno pozivamo i na druženje nakon razgovora.

Kontekst u mesnoj zajednici  predstavlja nastavak naše borbe za autonomni prostor koji smo započeli nakon prestanka rada u prostoru Centra za kulturu „Stari Grad“ u oktobru 2010. godine. Ta borba predstavlja samo-organizovani pritisak na mrežu eksploatacije savremene umetnosti i kulture, kao i stvaranje drugačijih produkcijskih odnosa u kojima bi umetnost bila repolitizovano mesto društvenih dijaloga ili konflikata kao pokretača ili posledica savremenih političkih procesa. Dosadašnja istraživanja i komunikacije sa različitim upravljačkim strukturama u oblasti lokalnih kulturnih politika, za ishod su imali potpisivanje ugovora sa Opštinom Novi Beograd, koji nam otvara mogućnost za dalji rad u prostoru MZ „Studentski grad“ na Novom Beogradu. Period rada u mesnoj zajednici iskoristićemo za stvaranje platforme autonomnog obrazovanja kao mogućnosti ko-proizvodnje novog znanja i za takvo znanje vezanog političkog delovanja.

Mesna zajednica je najniža instanca državne organizacija. Njihovo osnivanje u SFRJ je započeto sredinom 1960-ih godina dok 1974. godine ulaze u Ustav kao osnovni oblik samoupravnog organizovanja građana na lokalnom nivou. Mesne zajednice tada postaju centri za organizovanje građana radi ostvarivanja potreba kao što su izgradnja infrastrukture, dečjih vrtića i škola, sportskih igrališta, organizovanje kulturnih i edukativnih programa. Ove aktivnosti su bile rezultat udruženih građana koji su samodoprinosom i ličnim radom unapređivali uslove života u svojim mesnim zajednicama. Pored očiglednih uspeha ova mesta lokalne samouprave vremenom postaju uzurpirane od lokalnih partija a tako i sve udaljenije od stanovnika i njihovih inicijativa. I pored toga, makar deklarativno, u važećim zakonima postoje mogućnosti za  organizovanje ljudi i njihovo učešće u donošenju odluka kroz instancu mesne zajednice. Oblici neposrednog učešća građana u ostvarivanju lokalne samouprave- građanska inicijativa, zbor građana i referendum su u praksi savremenog političkog sistema retko ostvarivi i na njihovom jačanju treba raditi.

Podrška:

Ministarstvo kulture, informisanja i informacionog društva republike Srbije; Opština Novi Beograd; Novobeogradska kulturna mreža

 

 

SOHO U BEOGRADU – ,,UMETNIČKA ELITA” U SLUŽBI TAJKUNA

 

Ana Vilenica

Soho u Beogradu – ,,umetnička elita” u službi tajkuna (PDF)

Grupa umetnika i umetnica potpisana kao Svetska komunalna baština uputila je 15. juna 2011. godine poziv javnosti i umetnicima koji rade u ateljeima u Sohou u Beogradu, da prestanu da podržavaju privatne interese krupnih kapitalista, vlasnika Luke Beograd. Istog dana, grupa je upala na tribinu Lice grada: Zaštita ateljea i galerija u Luci Beograd, koju je organizovala Kulturno-prosvetna zajednica Beograda i Srbije zajedno sa umetnicima iz Sohoa na Kolarčevom narodnom univerzitetu i pročitala javno protestno pismo protiv zloupotrebe zajedničkog dobra i davanja legitimiteta od strane umetnika u gašenju Luke. Opisana scena dogodila se nekoliko dana nakon što je Ministarstvo za infrastrukturu i energetiku, na zahtev Saveta za borbu protiv korupcije, donelo odluku o iseljenju umetnika zbog nepravilnosti poslovanja Luke Beograd, koja je suprotno propisima vršila delatnosti koje nisu lučke i koje nisu zakonom propisane.
Read more of this post

The signing of a Cooperation Protocol with the Municipality and Cultural Network of New Belgrade

We are pleased to inform you that the Protocol on the legal and technical cooperation between the Municipality and Cultural Network of New Belgrade and associations that will initiate, organize and produce cultural and art program in the local community space “Studentski grad” (5 Narodnih Heroja street) for the period September 2011 – February 2012.  is signed on the 5th of July 2011.

The signing was preceded by a short presentation of the Protocol by Miloš Petrović, vice president of the Municipality and by Ana Vrbanec, director of the Cultural Network, and then followed by the statements of representatives of associations protocol signatories – Nataša Milović (Scena Carina), Vida Knežević (Kontekst) and Aleksandra Jelić (APS ART).

Besides the representatives of the Municipality of New Belgrade, the event was attended by media and members of the associations protocol signatories.

Having in  mind that we have  started communication with various state-run  institutions  with the purpose of   finding a physical space for our future work, we find  these negotiations with the Municipality  of Novi Beograd successful so far. Also, we consider this event as our contribution, especially in achieving new models and procedures for  spatial solutions that can be useful to many other organizations of independent cultural and art scene, primarily  at the local level. Although this Protocol is not ideal, certainly it is a big step forward in further negotiations.

The main reason for entering this kind of cooperation is the fact that offical state institutions are public, funded by taxpayers, and  as such belong to all of us. For these reasons we have full legitimacy to take part in  future shaping and changing of these institutions. Certainly we understand that these are only small steps, minimal effects on the macro scale, which may or may not contribute to wider social and cultural change. However, as such we consider them very important, especially in terms of improving conditions in which the local independent cultural and art scene is currently working.

We would like to remind you that we have began the campaign Struggle for an autonomous space after  the decision to quit the Kontekst gallery within the new Cultural Institution‘Parobrod’ in November 2010.

%d bloggers like this: